REČNO BRODARSTVO - KULTURNA DOBRA NA VODI, 17 – 23. septembar 2007.

Detaljnije

Muzej nauke i tehnike se bavi zaštitom tehničkih kulturnih dobara na teritoriji čitave Srbije. Kao matična ustanova, Muzej se takođe bavi proučavanjem i zaštitom različitih tehničkih predmeta koji se nalaze van njegovog fonda. Kustosi Muzeja svojim istraživačkim radom na terenu, kao i u saradnji sa drugim ustanovama, stiču uvid u potencijalna tehnička kulturna dobra. Tako je prvi put, uz pomoć stručnih saradnika Đorđa Latovljevića, zapovednika broda Jugoslovenskog rečnog brodarstva i Zorana Milenovića, predsednika Udruženja brodomodelara «Panon» iz Pančeva, devet rečnih brodova stavljeno pod zaštitu i utvrđeno za kulturna dobra. Brodovi su zavedeni u Registar tehničkih kulturnih dobara van muzejskog fonda u Muzeju nauke i tehnike. Ovi brodovi su plovili tokovima Save i Dunava od kraja XIX veka i svedoče kako o značajnim istorijskim trenucima naše zemlje, tako i o razvoju brodarstva kod nas.

Prvi zaštićen brod bila je „Župa“, parni teretni brod sa dva bočna pogonska točka iz 1913. godine, napravljen u brodogradilištu Schiffsnjerft Budapest (Altofen), Ugarska, pod imenom „Una“. U okviru ugarske ratne dunavske flotile učestvovao je u bombardovanju Beograda 1915. godine.
(Rešenje MNT br. 215/1 od 28.11.2005. godine)

Parni putnički brod „Split“ ex „Car Nikola II“, iz 1898. godine, napravljen je u brodogradilištu Christof Ruthof - Werft, Mainz - Kastel, Nemačka i iste godine kupljen za Prvo kraljevsko povlašćeno parobrodsko društvo.
(Rešenje MNT br. 34/1 od 31.1.2006. godine)

Ratni rečni monitor „Sava“ ex „Bodrog“, iz 1904. godine, napravljen je u brodogradilištu Danubius - Schoenichen & Hartmann AG, Budimpešta. Bio je u sastavu Austrougarske dunavske vojne flotile. Plovio je Dunavom i učestvovao u vojnim operacijama kroz sve ratove. Kasnije je prešao u sastav flote Kraljevine SHS, a zatim u sastav rečne flote JNA.
(Rešenje MNT br. 234/1 od 13.12.2005. godine)

Parni tegljač „Vojvodina“ ex „Dobro polje“, ex „Weichel“ iz 1916. godine, napravljen je u brodogradilištu Dresdener Schiffswerft „Übigau“, Regensburg, Nemačka. Najkompletnije očuvan parni tegljač kod nas.
(Rešenje MNT br. 32/1 od 31.1.2006. godine)

Parni tegljač „Srbija“ ex „Ister“ iz 1917. godine napravljen je u brodogradilištu Christof Ruthof - Werft, Regensburg, Nemačka. U novembru 1918. preuzela ga je Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca a od 1944. je u funkciji minolovca i predstavlja poslednji parobrod koji je plovio kod nas.
(Rešenje MNT br. 232/1 od 13.12.2005. godine)

Parni putnički brod „Kovin“ ex „Stapar“ iz 1922. godine, napravljen je u brodogradilištu u Budimpešti. I danas je u ispravnom i radnom stanju, u funkciji turističkog broda, prerađen u motorni putnički brod.
(Rešenje MNT br. 231/1 od 13.12.2005. godine)

Motorni rečni potiskivač „Kosmaj“ nepoznatog proizvođača izgrađen je u Nemačkoj oko 1930. godine a izvađen je 1945. godine iz Dunava. Brod je u radnom stanju i plovi. Uključuje se u saobraćaj samo po potrebi jer je neekonomičan zbog velike potrošnje goriva.
(Rešenje MNT br. 45/1 od 8.2.2006. godine)

Motorni tegljač „Pena“ iz 1956. godine napravljen je u brodogradilištu Sava, Mačvanska Mitrovica. Za vreme gradnje hidroelektrane Đerdap korišćen je kao istraživački brod za snimanja rečnog dna sonarom.
(Rešenje MNT br. 33/1 od 31.1.2006. godine)

Motorni rečni potiskivač „Kablar“ iz 1961. godine, napravljen je u brodogradilištu Sava, Mačvanska Mitrovica. „Kablar“ je prvi originalni potiskivač konstruisan 1961. godine prema projektu Projektnog zavoda rečnog saobraćaja iz Beograda. I danas uspešno obavlja istu funkciju.
(Rešenje MNT br. 233/1 od 13.12. 2005. godine.)

Daniela Pejović, kustos
Gordana Karović, kustos

Katalog

Fotografije